อจลศรัทธา ณ ภูหล่น

อ.ศรีเมืองใหม่ จ.อุบลราชธานี

ตามรอยธรรมองค์หลวงปู่มั่น ตอนที่ 5

รูปจำลองเมื่อครั้งองค์หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล และองค์หลวงปั่น ภูริทตฺโต
มาบำเพ็ญเพียร ที่ภูหล่น อ.ศรีเมือง จ.อุบลราชธานี
(รูป AI ป้อนข้อมูลโดย Admin)

ในช่วงที่ องค์หลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต ยังเป็นพระนวกะ ศึกษาข้อปฏิบัติ ณ วัดเลียบ อ.เมือง จ.อุบลราชธานี คาดว่าในช่วงออกพรรษาท่านยังได้ออกมาวิเวกยังสัปปายะสถานแห่งอื่นหรืออาจจะจำพรรษาด้วย โดยมี องค์หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล ดูแลอย่างใกล้ชิด แต่เนื่องจากระยะเวลาผ่านมายาวนาน ทำให้สถานที่แห่งนี้ไม่ได้รับการบันทึกไว้ชัดเจน นั้นคือ ภูหล่น ซึ่งเป็นสถานที่ใกล้เคียงกับ บ้านคำบง มาตาปิตุภูมิสถาน ขององค์หลวงปู่มั่น ซึ่งเป็นโอกาสในการโปรดเยี่ยมโยมบิดามารดาของท่านด้วย

วัดภูหล่น อ.ศรีเมืองใหม่ จ.อุบลราชธานี
มองจากระยะไกล (รูปโดย Admin)

การมาบำเพ็ญธรรมยังสถานที่นี้ กล่าวกันว่าทำให้ท่านได้เกิดความศรัทธาที่หนักแน่น ได้ปฏิญญาตนต่อ หลวงปู่เสาร์ ไว้ว่า "ตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไป ผมขอถวายชีวิตนี้ต่อพรหมจรรย์ ขอให้ครูบาอาจารย์เสาร์เป็นพยานด้วย"

รูปจำลองถ้ำที่องค์หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล พำนักที่ภูหล่น
(รูป AI ป้อนข้อมูลโดย Admin)

จากการประมวลบันทึกเรื่องราวที่เกี่ยวข้องกับ ภูหล่น คาดว่า หลวงปู่มั่น น่าจะได้มาบำเพ็ญธรรม ในหลายวาระ สามารถประมวลได้ ดังนี้

1) ขึ้นมาบำเพ็ญธรรม กับ หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล พร้อมต่อเติมโขดหินให้เป็นถ้ำ สำหรับการพักอาศัย และร่วมหล่อพระพุทธรูป 2 องค์ที่กุดเม็ก  และเชิญไปประดิษฐานที่ วัดศรีบุญเรือง บ้านคำบง อาจจะอยู่ในช่วงก่อน พ.ศ. 2440

รูปจำลองถ้ำที่องค์หลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต พำนักที่ภูหล่น
(รูป AI ป้อนข้อมูลโดย Admin)

2) ในวาระที่องค์หลวงปู่มั่นกลับมารับโยมแม่ ไปบวชเป็นแม่ชีกับองค์หลวงปู่เสาร์ และได้มาพักบำเพ็ญภาวนา ซึ่งอยู่ในช่วงประมาณปี 2458 - 2459 ต่อจากนั้นท่านได้ไปบำเพ็ญธรรมจำพรรษากับหลวงปู่เสาร์ ที่วัดถ้ำจำปา ภูผากูด อ.คำชะอี จ.มุกดาหาร ในปี พ.ศ.2459 ที่กล่าวกันว่า ที่วัดถ้ำจำปา มีกุฏิแม่ชีซึ่งเป็นโยมแม่ของหลวงปู่มั่น ยังปรากฏถึงปัจจุบันนี้

3) ภายหลังจากโยมมารดาของหลวงปู่มั่น ได้บวชเป็นแม่ชีบำเพ็ญธรรมมาระยะหนึ่งแล้ว ได้กล่าวกันว่า โยมแม่ชีมารดาได้เข้าถึงธรรมะแล้วและอยู่ในช่วงวัยชรายากต่อการที่พระลูกชาย คือ องค์หลวงปู่มั่น จะได้แลได้อย่างสะดวก องค์หลวงปู่มั่นได้พาโยมมารดากลับมายังบ้านคำบง ให้อยู่ในการดูแลจากลูกหลานของท่าน ในปี พ.ศ. 2470 และองค์หลวงปู่มั่น อาจจะมาพักที่ภูหล่น ซึ่งกล่าวกันว่าเป็นครั้งสุดท้าย ที่ท่านได้กลับมาที่ ภูหล่น และบ้านคำบง แห่งนี้ ก่อนที่จะไปจำพรรษาที่ภาคเหนือเป็นระยะเวลาต่อเนื่อง 12 ปี จึงกลับมายังภาคอีสาน

เหตุกาณ์สำคัญที่เกิดขึ้นที่ภูหล่น

จากบันทึกต่าง ๆ ที่สามารถประมวลได้ ดังนี้

รูปจำลองเหตุการณ์ที่องค์หลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต ภายหลังจากภาวนาจนจิตใจมั่นคง
ได้ปฏิญาณถวายตนไว้ในพระพุทธศาสนา กับองค์หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโลที่ภูหล่น
(รูป AI ป้อนข้อมูลโดย Admin)

1) จากการบันทึกของ พระครูกมลภาวนากร (หลวงพ่อสีทน กมโล) ใหนังสือ ภูหล่น ได้กล่าวถึงสาเหตุการมาพักยังภูหล่น ขององค์หลวงปู่เสาร์ องค์หลวงปู่มั่น ไว้ว่า หลวงปู่มั่นซึ่งขณะนั้นยังเป็นพระนวกะ เกิดความฟุ้งซ่านจิตไม่สงบ ได้ไปกราบขออนุญาต องค์หลวงปู่เสาร์ เพื่อกลับมาเยี่ยมโยมแม่ที่บ้านคำบง โดย องค์หลวงปู่เสาร์ ได้เดินทางมาพร้อมกันด้วย เมื่อพักอยู่ที่บ้านคำบงได้ระยะหนึ่ง จึงให้โยมพาไปยังภูหล่น ซึ่งเห็นว่าเป็นพื้นที่ที่สงบเหมาะกับการบำเพ็ญภาวนา จึงได้นำหินดินโคลนมาก่อเป็นที่พักคล้ายถ้ำบริเวณโขดหิน เพื่อพักอาศัยเป็นกุฏิ ขณะที่ท่านพักอยู่ ยังเป็นพื้นที่ป่าทึบโดดเดี่ยวห่างไกลจากบ้านเรือน บางครั้งยังมีเสือขึ้นมาวนเวียนถึงที่พัก ซึ่งหลวงปู่มั่นได้กล่าวไว้ว่า

"ถ้าได้ไปอยู่ในที่เปลี่ยวๆ รู้สึกได้กำลังจิตดีมากในการทำสมาธิภาวนา"

พระครูพิศาลสังฆกิจ (หลวงปู่โทน กนฺตสีโล)
วัดบูรพา อ.ตระกาลพืชผล จ.อุบลราชธานี
ท่านได้มาภาวนากับองค์หลวงปู่มั่นบนภูหล่น
(รูปจาก หนังสือประวัติ หลวงปู่โทน กนฺตสีโล)

2) จากประวัติของ พระครูพิศาลสังฆกิจ (หลวงปู่โทน กนฺตสีโล) วัดบูรพา อ.ตระกาลพืชผล
จ.อุบลราชธานี ได้กล่าวว่า หลวงปู่โทน ได้มีโอกาสขึ้นมารับคำแนะนำการปฏิบัติจากหลวงปู่มั่น และพักบำเพ็ญภาวนาที่ภูหล่น จากการคาดคะเนจากอายุของหลวงปู่โทน และขณะนั้นที่หลวงปู่โทนขึ้นไปที่ภูหล่น อยู่ในช่วงที่หลวงปู่โทน มีอายุการบวชเกิน 10 พรรษาแล้ว อาจจะเป็นช่วงปี พ.ศ. 2470 ที่หลวงปู่มั่น ลงมาส่งโยมมารดา และยังเป็นการมาบ้านคำบงเป็นครั้งสุดท้าย หลวงปู่มั่นได้ให้โอวาทกับ หลวงปู่โทน ในการเผชิญกับสัตว์ร้ายบนภูหล่น ไว้ว่า

"...คนประเสริฐกว่าสัตว์เดรัจฉานทั้งหมด ถ้ากลัวก็ภาวนาเอา ปกติแล้วสัตว์ป่าจะกลัวคนไม่กัดไม่ทำร้ายคน เพียงแต่อย่าไปชนถูกกันก็แล้วกัน เห็นอยู่เพ่นพ่านไกล ๆ มันก็ไม่ได้ทำอะไรก็อยู่หากินของมันไปตามประสา

ถ้ากลัวสัตว์ร้ายก็ให้เร่งภาวนา พุทโธ พุทโธ นั่งก็พุทโธ นอนก็พุทโธ ให้ตั้งใจมั่นใจเด็ดเดี่ยว จะตายก็ให้ตายในพุทโธ..."

ภายหลังในปี พ.ศ.2532 หลวงปู่โทน ได้ขึ้นมาสักการะปูชนียสถานบนภูหล่นอีกครั้ง ต่อจากนั้นอีกประมาณ 5-6 เดือน หลวงปู่โทน ได้อาพาธและมรณภาพในที่สุด เมื่ออายุ 93 ปี (หลวงปู่โทนเกิด พ.ศ. 2440)  จึงเป็นครั้งสุดท้ายที่หลวงปู่โทนได้กลับมายังภูหล่นและแสดงถึงความผูกพันในสถานที่ของบูรพาจารย์แห่งนี้

หลังจากที่ หลวงปู่มั่น ได้จากภูหล่นไป ภูหล่นก็คงอยู่ในสภาพป่ารกร้าง ในภายหลัง พระครูกมลภาวนากร (หลวงพ่อสีทน กมโล) ได้เดินทางมาที่ภูหล่น เมื่อวันที่ 27 ธันวาคม พ.ศ.2527 จึงได้เริ่มการพัฒนาเสนาสนะที่เคยผุพังลงไป ได้พลิกฟื้นขึ้นมามีพระจำพรรษาดูแลอีกครั้ง ปัจจุบันดำรงฐานะเป็น
วัดภูหล่น รมณียสถาน สำหรับน้อมรำลึกถึงองค์พระบูรพาจารย์

รายการอ้างอิง

1. ตามรอยธุดงควัตรหลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล โดย พิศิษฐ์ ไสยสมบัติ คุณธิดาวรรณ - คุณพิศิษฐ์ ไสยสมบัติ เมื่อปี พ.ศ.2546

2. บันทึกเรื่องราวภูหล่น โดย พระครูกมลภาวนากร (หลวงพ่อสีทน กมโล)

3. ประวัติ พระครูพิศาลสังฆกิจ (หลวงปู่โทน กนฺตสีโล) วัดบูรพา อ.ตระกาลพืชผล จ.อุบลราชธานี

 

แสดงความเห็น  >>คลิ๊กที่นี่<<

< ตอนก่อนหน้า : ตอนต่อไป >